Haldeh (Sarıkaya) Tarihi
SARIKAYA (HALDEH) KÖYÜ TARİİHİ
İlçemiz Midyat ve köyümüz Haldeh, Tur'abdin diye adlandırılan bölgenin merkezi durumundadır. Tur'abdin; batıda Mardin, kuzeyde Hasankeyf, doğuda Cizre ve güneyde Nusaybin sınırları içinde kalan bölgenin adıdır. Bu ad, ibadet edenlerin dağı, diyarı anlamında kullanılır. Köyümüz, Mardin'in Midyat İlçesi'nin batısında bulunan yörededir. Eski bir yerleşim alanı üzerinde kurulmuş 100'e yakın hanenin bulunduğu şirin bir köydür. Köyümüzde ilk yerleşim yerlerinin mağaralar olduğunu gösteren
Kefkerım alanı, antik mağaralarla doludur.
Yöremizde bilinen en eski yerleşimler İÖ 3000 yılında Huriler'e aittir. Huriler'den sonra Mitani halkı,onların ardındada Asurlular yöreye hakim olmuşlardır.Asurluların yönetimine geçen yöremiz İÖ IV.yüzyılın ikinci yarısından başlayarak Pers Kralı II.Keyhüsrev'in,İÖ 331'de İskender'in, onun ölümü üzerine de komutanlarından Seleukos'un egemenliği altına girmiştir. İÖ II. yüzyılda başlayan karışıklıklar sırasında Arami halkı,Abgar Beyliğini kurdu. Aynı dönemde yöremiz Romalılar ile Sasaniler arasındaki bir çok çatışmaya sahne olmuştur. İS 640'ta Ömer'in halifeliği sırasında "İlyas Bin Ganem" adlı Arap komutanı yöreye hakim olmuştur.Böylece köyümüz ve çevresi İslam hakimiyetine girer ve bundan sonra yörede İslamiyet hızla yayılır. MS 692'deki Abdulmelik döneminde köyümüzün bulunduğu yöre Emeviler'in eline geçer. 11.Yüzyılda Selçuklu hakimiyetine giren yöre bir süre sonra Artuklu hakimiyetine girer. Yavuz Sultan Selim'in Doğu Seferi sırasında yöremiz Osmanlı hakimiyetine girer. Osmanlılardan sonra kurulan Türkiye Cumhuriyeti'nin Mardin İlinin Gercüş ve daha sonra da 1994 yılında Midyat İlçesine bağlı bir köy durumuna gelmiştir. Köyümüzün çevresinde eski mağara yerleşimleri, kaya içine oyulmuş mezarlar,toprak altından çıkarılmayı bekleyen KUDİ ve BİR'İNE mevkiindeki harabeler ile önemli bir tarihi geçmişe sahiptir. Tarihi İpek Yolu üzerinde bulunan köyümüz, değişik kavimlerin ve inançların birleştiği bir bölgede bulunmaktadır.Yöremizde Müslüman ve Süryaniler, yüzyıllardır uyum içinde yaşamaktadır. Köyümüzün batı komşusu olan Kıllıs Köyü tamamen bir Süryani köyüdür. Kilisesi ve şarap üretimi ile meşhurdur. Köyümüz ve çevresinde süregelen bazı zanaatlar gelişmiştir. Bunlardan bazı sanatlar Midyat'la özdeşleşmiştir: Kuyumculuk,taş kesme ve işleme sanatı, kilim ve gömlek dokumacılığı,terzicilik, ayakkabıcılık, bakırcılık, demircilik bunların başlıcalarıdır.
Yorumlar
CEVAP:
Basın açıklamasına destek veren kurum ve kuruluşlar:
1- MİM VAKFI(www.mehallami.eu)
2- MAHALLAMİ.NET(facebook)
3- DERİZBİN.COM
4- MAHALLEMİ FM
5- HALDEH DERNEĞİ (www.haldeh.com)
6- MİDYAT GENÇ KALEMLER DERNEĞİ
7- GELİNKAYALILAR DERNEĞİ
8- USTAD
9- AKAD MIHALLEMİ DERNEĞİ
10- BATMAN ÖZ MIHALLEMİ DEMOKRASİ VE KALKINMA DERNEĞİ
11- MEZOPOTAMYA HALKLARI PLATFORMU
12- MİDYAT ENGELLİLER DERNEĞİ
13- MİDYAT SİVİL MEDYA PLATFPORMU
14- İSKENDERUN MARDİNLİLER DERNEĞİ
15- ANADOLU ARAP MIHALLEMİLERİ TOPLUMSAL UZLAŞMA DERNEĞİ
16- BULGARİSTAN MIHALLEMİ PLATFORMU
17- İSVEÇ MIHALLEMİ DERNEĞİ
18- HABSUNNES EVRENSEL YAŞAM PLATFORMU
19- ARAP KADINLARI VE GENÇLİK PLATFORMU (facebook.com/turkiyearaplari )Hamdiye- turkiyearaplari @gmail.com
20- TÜRKİYE ARAP MECLİSİ (www.turkiyearaplari .org)
İrtibat:Bahaedd in Budak(MİM Vakfı Emiri):bahaeddi nbudak
Mehmet Altun(mahallami .net ve Mahallemi FM editörü)İrtibat tel:05333862399 Alıntı
RSS beslemesi, bu iletideki yorumlar için.